魏其武安侯列传第四十七
魏其侯窦婴者,
孝文后从兄子也。
父世观津人。
喜宾客。
# src: SHIJI 107.02, ed. Zhonghuashuju p. 2839#1; Wang Liqi 2269; tr. Watson 1961, Vol 2, p109
# dating: 6220
孝文时,
婴为吴相,
病免。
孝景初即位,
为詹事。
# src: SHIJI 107.03, ed. Zhonghuashuju p. 2839#2; Wang Liqi 2269; tr. Watson 1961, Vol 2, p109
# dating: 6220
梁孝王者,
孝景弟也,
其母窦太后爱之。
梁孝王朝,
因昆弟燕饮。
是时上未立太子,
酒酣,
从容言曰︰
「千秋之后传梁王。」
# src: SHIJI 107.04, ed. Zhonghuashuju p. 2839#2; Wang Liqi 2269; tr. Watson 1961, Vol 2, p109f
# dating: 6220
太后驩。
窦婴引卮酒进上,
曰︰
「天下者,
高祖天下,
父子相传,
此汉之约也,
上何以得擅传梁王!」
# src: SHIJI 107.05, ed. Zhonghuashuju p. 2839#2; Wang Liqi 2269; tr. Watson 1961, Vol 2, p110
# dating: 6220
太后由此憎窦婴。
窦婴亦薄其官,
因病免。
太后除窦婴门籍,
不得入朝请。
# src: SHIJI 107.06, ed. Zhonghuashuju p. 2i40#1; Wang Liqi 2269; tr. Watson 1961, Vol 2, p110
# dating: 6220
孝景三年,
吴楚反,
上察宗室诸窦毋如窦婴贤,
乃召婴。
婴入见,
固辞谢病不足任。
太后亦惭。
# src: SHIJI 107.07, ed. Zhonghuashuju p. 2840#1; Wang Liqi 2269; tr. Watson 1961, Vol 2, p110
# dating: 6220
于是上曰︰
「天下方有急,
王孙宁可以让邪?」
乃拜婴为大将军,
赐金千斤。
婴乃言袁盎、栾布诸名将贤士在家者进之。
# src: SHIJI 107.08, ed. Zhonghuashuju p. 2840#1; Wang Liqi 2269; tr. Watson 1961, Vol 2, p110
# dating: 6220
所赐金,
陈之廊庑下,
军吏过,
辄令财取为用,
金无入家者。
# src: SHIJI 107.09, ed. Zhonghuashuju p. 2840#1; Wang Liqi 2269; tr. Watson 1961, Vol 2, p110f
# dating: 6220
窦婴守荥阳,
监齐赵兵。
七国兵已尽破,
封婴为魏其侯。
诸游士宾客争归魏其侯。
孝景时每朝议大事,
条侯、魏其侯,
诸列侯莫敢与亢礼。
# src: SHIJI 107.10, ed. Zhonghuashuju p. 2840#2; Wang Liqi 2270; tr. Watson 1961, Vol 2, p111
# dating: 6220
孝景四年,
立栗太子,
使魏其侯为太子傅。
孝景七年,
栗太子废,
魏其数争不能得。
魏其谢病,
屏居蓝田南山之下数月,
诸宾客辩士说之,
莫能来。
# src: SHIJI 107.11, ed. Zhonghuashuju p. 2840#2; Wang Liqi 2270; tr. Watson 1961, Vol 2, p111
# dating: 6220
梁人高遂乃说魏其曰︰
「能富贵将军者,
上也;
能亲将军者,
太后也。
今将军傅太子,
太子废而不能争;
争不能得,
又弗能死。
# src: SHIJI 107.12, ed. Zhonghuashuju p. 2840#2; Wang Liqi 2270; tr. Watson 1961, Vol 2, p111
# dating: 6220
自引谢病,
拥赵女,
屏闲处而不朝。
相提而论,
是自明扬主上之过。
有如两宫螫将军,
则妻子毋类矣。」
魏其侯然之,
乃遂起,
朝请如故。
# src: SHIJI 107.13, ed. Zhonghuashuju p. 2841; Wang Liqi 2270; tr. Watson 1961, Vol 2, p111
# dating: 6220
桃侯免相,
窦太后数言魏其侯。
孝景帝曰︰
「太后岂以为臣有爱,
不相魏其?
魏其者,
沾沾自喜耳,
多易。
难以为相,
持重。」
# src: SHIJI 107.14, ed. Zhonghuashuju p. 2841; Wang Liqi 2270; tr. Watson 1961, Vol 2, p111f
# dating: 6220
遂不用,
用建陵侯卫绾为丞相。
# src: SHIJI 107.15, ed. Zhonghuashuju p. 2841-2842; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p112
# dating: 6220
武安侯田蚡者,
孝景后同母弟也,
生长陵。
# src: SHIJI 107.16, ed. Zhonghuashuju p. 2841-2842; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p112
# dating: 6220
魏其已为大将军后,
方盛,
蚡为诸郎,
未贵,
往来侍酒魏其,
跪起如子姓。
及孝景晚节,
蚡益贵幸,
为太中大夫。
# src: SHIJI 107.17, ed. Zhonghuashuju p. 2841-2842; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p112
# dating: 6220
蚡辩有口,
学《槃盂》诸书,
王太后贤之。
孝景崩,
即日太子立,
称制,
所镇抚多有田蚡宾客计䇲。
# src: SHIJI 107.18, ed. Zhonghuashuju p. 2841-2842; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p112
# dating: 6220
蚡弟田胜,
皆以太后弟,
孝景后三年封蚡为武安侯,
胜为周阳侯。
# src: SHIJI 107.19, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p112
# dating: 6220
武安侯新欲用事为相,
卑下宾客,
进名士家居者贵之,
欲以倾魏其诸将相。
# src: SHIJI 107.20, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p113
# dating: 6220
建元元年,
丞相绾病免,
上议置丞相、大尉。
籍福说武安侯曰︰
「魏其贵久矣,
天下士素归之。
# src: SHIJI 107.21, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p113
# dating: 6220
今将军初兴,
未如魏其,
即上以将军为丞相,
必让魏其。
魏其为丞相,
将军必为太尉。
太尉、丞相尊等耳,
又有让贤名。」
# src: SHIJI 107.22, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p113
# dating: 6220
武安侯乃微言太后风上,
于是乃以魏其侯为丞相,
武安侯为太尉。
# src: SHIJI 107.23, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p113
# dating: 6220
籍福贺魏其侯,
因吊曰︰
「君侯资性喜善疾恶,
方今善人誉君侯,
故至丞相;
# src: SHIJI 107.24, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2271; tr. Watson 1961, Vol 2, p113
# dating: 6220
然君侯且疾恶,
恶人众,
亦且毁君侯。
君侯能兼容,
则幸久;
不能,
今以毁去矣。」
魏其不听。
# src: SHIJI 107.25, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2272; tr. Watson 1961, Vol 2, p113f
# dating: 6220
魏其、武安俱好儒术,
推毂赵绾为御史大夫,
王臧为郎中令。
迎鲁申公,
欲设明堂,
令列侯就国,
除关,
以礼为服制,
以兴太平。
# src: SHIJI 107.26, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2272; tr. Watson 1961, Vol 2, p114
# dating: 6220
举适诸窦宗室毋节行者,
除其属籍。
时诸外家为列侯,
列侯多尚公主,
皆不欲就国,
以故毁日至窦太后。
# src: SHIJI 107.27, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2272; tr. Watson 1961, Vol 2, p114
# dating: 6220
太后好黄老之言,
而魏其、
武安、
赵绾、王臧等务隆推儒术,
贬道家言,
是以窦太后滋不说魏其等。
# src: SHIJI 107.28, ed. Zhonghuashuju p. 2842-2843; Wang Liqi 2272; tr. Watson 1961, Vol 2, p114
# dating: 6220
及建元二年,
御史大夫赵绾请无奏事东宫。
窦太后大怒,
乃罢逐赵绾、王臧等,
而免丞相、太尉,
以柏至侯许昌为丞相,
武彊侯庄青翟为御史大夫。
魏其、武安由此以侯家居。
# src: SHIJI 107.29, ed. Zhonghuashuju p. 2843; Wang Liqi 2272; tr. Watson 1961, Vol 2, p114
# dating: 6220
武安侯虽不任职,
以王太后故,
亲幸,
数言事多效,
天下吏士趋势利者,
皆去魏其归武安。
武安日益横。
# src: SHIJI 107.30, ed. Zhonghuashuju p. 2843; Wang Liqi 2272f; tr. Watson 1961, Vol 2, p114f
# dating: 6220
建元六年,
窦太后崩,
丞相昌、御史大夫青翟坐丧事不办,
免。
以武安侯蚡为丞相,
以大司农韩安国为御史大夫。
天下士郡诸侯愈益附武安。
# src: SHIJI 107.31, ed. Zhonghuashuju p. 2844; Wang Liqi 2273; tr. Watson 1961, Vol 2, p115
# dating: 6220
武安者,
貌侵,
生贵甚。
又以为诸侯王多长,
上初即位,
富于春秋,
蚡以肺腑为京师相,
非痛折节以礼诎之,
天下不肃。
# src: SHIJI 107.32, ed. Zhonghuashuju p. 2844; Wang Liqi 2273; tr. Watson 1961, Vol 2, p115
# dating: 6220
当是时,
丞相入奏事,
坐语移日,
所言皆听。
荐人或起家至二千石,
权移主上。
上乃曰︰
「君除吏已尽未?
吾亦欲除吏。」
# src: SHIJI 107.33, ed. Zhonghuashuju p. 2844; Wang Liqi 2273; tr. Watson 1961, Vol 2, p115
# dating: 6220
尝请考工地益宅,
上怒曰︰
「君何不遂取武库!」
是后乃退。
# src: SHIJI 107.34, ed. Zhonghuashuju p. 2844; Wang Liqi 2273; tr. Watson 1961, Vol 2, p115f
# dating: 6220
尝召客饮,
坐其兄盖侯南乡,
自坐东乡,
以为汉相尊,
不可以兄故私桡。
# src: SHIJI 107.35, ed. Zhonghuashuju p. 2844; Wang Liqi 2273; tr. Watson 1961, Vol 2, p116
# dating: 6220
武安由此滋骄,
治宅甲诸第。
田园极膏腴,
而市买郡县器物相属于道。
前堂罗钟鼓,
立曲旃;
后房妇女以百数。
诸侯奉金玉狗马玩好,
不可胜数。
# src: SHIJI 107.36, ed. Zhonghuashuju p. 2845-2846; Wang Liqi 2273; tr. Watson 1961, Vol 2, p116
# dating: 6220
魏其失窦太后,
益疏不用,
无势,
诸客稍稍自引而怠傲,
唯灌将军独不失故。
魏其日默默不得志,
而独厚遇灌将军。
# src: SHIJI 107.37, ed. Zhonghuashuju p. 2845-2846; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p116
# dating: 6220
灌将军夫者,
颍阴人也。
夫父张孟,
尝为颍阴侯婴舍人,
得幸,
因进之至二千石,
故蒙灌氏姓为灌孟。
# src: SHIJI 107.38, ed. Zhonghuashuju p. 2845-2846; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p116
# dating: 6220
吴楚反时,
颍阴侯灌何为将军,
属太尉,
请灌孟为校尉。
夫以千人与父俱。
灌孟年老,
颍阴侯彊请之,
郁郁不得意,
故战常陷坚,
遂死吴军中。
# src: SHIJI 107.39, ed. Zhonghuashuju p. 2845-2846; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p117
# dating: 6220
军法,
父子俱从军,
有死事,
得与丧归。
灌夫不肯随丧归,
奋曰︰
「愿取吴王若将军头,
以报父之仇。」
于是灌夫被甲持戟,
募军中壮士所善愿从者数十人。
# src: SHIJI 107.40, ed. Zhonghuashuju p. 2845-2846; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p117
# dating: 6220
及出壁门,
莫敢前。
独二人及从奴十数骑驰入吴军,
至吴将麾下,
所杀伤数十人。
# src: SHIJI 107.41, ed. Zhonghuashuju p. 2845-2846; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p117
# dating: 6220
不得前,
复驰还,
走入汉壁,
皆亡其奴,
独与一骑归。
夫身中大创十余,
适有万金良药,
故得无死。
# src: SHIJI 107.42, ed. Zhonghuashuju p. 2845-2846; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p117
# dating: 6220
夫创少瘳,
又复请将军曰︰
「吾益知吴壁中曲折,
请复往。」
将军壮义之,
恐亡夫,
乃言太尉,
太尉乃固止之。
吴已破,
灌夫以此名闻天下。
# src: SHIJI 107.43, ed. Zhonghuashuju p. 2846; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p117
# dating: 6220
颍阴侯言之上,
上以夫为中郎将。
数月,
坐法去。
后家居长安,
长安中诸公莫弗称之。
孝景时,
至代相。
# src: SHIJI 107.44, ed. Zhonghuashuju p. 2846; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p117f
# dating: 6220
孝景崩,
今上初即位,
以为淮阳天下交,
劲兵处,
故徙夫为淮阳太守。
建元元年,
入为太仆。
# src: SHIJI 107.45, ed. Zhonghuashuju p. 2846; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p118
# dating: 6220
二年,
夫与长乐卫尉窦甫饮,
轻重不得,
夫醉,
搏甫。
甫,
窦太后昆弟也。
上恐太后诛夫,
徙为燕相。
# src: SHIJI 107.46, ed. Zhonghuashuju p. 2646; Wang Liqi 2274; tr. Watson 1961, Vol 2, p118
# dating: 6220
数岁,
坐法去官,
家居长安。
# src: SHIJI 107.47, ed. Zhonghuashuju p. 2846; Wang Liqi 2275; tr. Watson 1961, Vol 2, p118
# dating: 6220
灌夫为人刚直使酒,
不好面谀。
贵戚诸有势在己之右,
不欲加礼,
必陵之;
诸士在己之左,
愈贫贱,
尤益敬,
与钧。
# src: SHIJI 107.48, ed. Zhonghuashuju p. 2846; Wang Liqi 2275; tr. Watson 1961, Vol 2, p118
# dating: 6220
稠人广众,
荐宠下辈。
士亦以此多之。
# src: SHIJI 107.49, ed. Zhonghuashuju p. 2846; Wang Liqi 2275; tr. Watson 1961, Vol 2, p118
# dating: 6220
夫不喜文学,
好任侠,
已然诺。
诸所与交通,
无非豪桀大猾。
家累数千万,
食客日数十百人。
陂池田园,
宗族宾客为权利,
横于颍川。
# src: SHIJI 107.50, ed. Zhonghuashuju p. 2846; Wang Liqi 2275; tr. Watson 1961, Vol 2, p118f
# dating: 6220
颍川儿乃歌之曰︰
「颍水清,
灌氏宁;
颍水浊,
灌氏族。」
# src: SHIJI 107.51, ed. Zhonghuashuju p. 2847#2; Wang Liqi 2275; tr. Watson 1961, Vol 2, p119
# dating: 6220
灌夫家居虽富,
然失势,
卿相侍中宾客益衰。
及魏其侯失势,
亦欲倚灌夫引绳批根生平慕之后弃之者。
灌夫亦倚魏其而通列侯宗室为名高。
# src: SHIJI 107.52, ed. Zhonghuashuju p. 2847#2; Wang Liqi 2275; tr. Watson 1961, Vol 2, p119
# dating: 6220
两人相为引重,
其游如父子然。
相得驩甚,
无厌,
恨相知晚也。
# src: SHIJI 107.53, ed. Zhonghuashuju p. 2848; Wang Liqi 2275f; tr. Watson 1961, Vol 2, p119
# dating: 6220
灌夫有服,
过丞相。
丞相从容曰︰
「吾欲与仲孺过魏其侯,
会仲孺有服。」
# src: SHIJI 107.54, ed. Zhonghuashuju p. 2848; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p119
# dating: 6220
灌夫曰︰
「将军乃肯幸临况魏其侯,
夫安敢以服为解!
请语魏其侯帐具,
将军旦日蚤临。」
# src: SHIJI 107.55, ed. Zhonghuashuju p. 2848; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p119f
# dating: 6220
武安许诺。
灌夫具语魏其侯如所谓武安侯。
魏其与其夫人益市牛酒,
夜洒埽,
早帐具至旦。
平明,
令门下候伺。
至日中,
丞相不来。
# src: SHIJI 107.56, ed. Zhonghuashuju p. 2848; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p120
# dating: 6220
魏其谓灌夫曰︰
「丞相岂忘之哉?」
灌夫不怿,
曰︰
「夫以服请,
宜往。」
# src: SHIJI 107.57, ed. Zhonghuashuju p. 2848; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p120
# dating: 6220
乃驾,
自往迎丞相。
丞相特前戏许灌夫,
殊无意往。
及夫至门,
丞相尚卧。
# src: SHIJI 107.58, ed. Zhonghuashuju p. 2848; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p120
# dating: 6220
于是夫入见,
曰︰
「将军昨日幸许过魏其,
魏其夫妻治具,
自旦至今,
未敢尝食。」
# src: SHIJI 107.59, ed. Zhonghuashuju p. 2848; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p120
# dating: 6220
武安鄂谢曰︰
「吾昨日醉,
忽忘与仲孺言。」
乃驾往,
又徐行,
灌夫愈益怒。
# src: SHIJI 107.60, ed. Zhonghuashuju p. 2848; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p120
# dating: 6220
及饮酒酣,
夫起舞属丞相,
丞相不起,
夫从坐上语侵之。
魏其乃扶灌夫去,
谢丞相。
丞相卒饮至夜,
极驩而去。
# src: SHIJI 107.61, ed. Zhonghuashuju p. 2849; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p120
# dating: 6220
丞相尝使籍福请魏其城南田。
魏其大望曰︰
「老仆虽弃,
将军虽贵,
宁可以势夺乎!」
不许。
# src: SHIJI 107.62, ed. Zhonghuashuju p. 2i49; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p120f
# dating: 6220
灌夫闻,
怒,
骂籍福。
籍福恶两人有郄,
乃谩自好谢丞相曰︰
「魏其老且死,
易忍,
且待之。」
# src: SHIJI 107.63, ed. Zhonghuashuju p. 2i49; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p121
# dating: 6220
已而武安闻魏其、灌夫实怒不予田,
亦怒曰︰
「魏其子尝杀人,
蚡活之。
蚡事魏其无所不可,
何爱数顷田?
且灌夫何与也?
吾不敢复求田。」
武安由此大怨灌夫、魏其。
# src: SHIJI 107.64, ed. Zhonghuashuju p. 2849; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p121
# dating: 6220
元光四年春,
丞相言灌夫家在颍川,
横甚,
民苦之,
请案。
上曰︰
「此丞相事,
何请。」
# src: SHIJI 107.65, ed. Zhonghuashuju p. 2849; Wang Liqi 2276; tr. Watson 1961, Vol 2, p121
# dating: 6220
灌夫亦持丞相阴事,
为奸利,
受淮南王金与语言。
宾客居闲,
遂止,
俱解。
# src: SHIJI 107.66, ed. Zhonghuashuju p. 2i49-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p121
# dating: 6220
夏,
丞相取燕王女为夫人,
有太后诏,
召列侯宗室皆往贺。
魏其侯过灌夫,
欲与俱。
夫谢曰︰
「夫数以酒失得过丞相,
丞相今者又与夫有郄。」
# src: SHIJI 107.67, ed. Zhonghuashuju p. 2849-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p121f
# dating: 6220
魏其曰︰
「事已解。」
彊与俱。
饮酒酣,
武安起为寿,
坐皆避席伏。
已魏其侯为寿,
独故人避席耳,
余半膝席。
# src: SHIJI 107.68, ed. Zhonghuashuju p. 2849-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p122
# dating: 6220
灌夫不悦。
起行酒,
至武安,
武安膝席曰︰
「不能满觞。」
夫怒,
因嘻笑曰︰
「将军贵人也,
属之!」
时武安不肯。
# src: SHIJI 107.69, ed. Zhonghuashuju p. 2849-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p122
# dating: 6220
行酒次至临汝侯,
临汝侯方与程不识耳语,
又不避席。
夫无所发怒,
乃骂临汝侯曰︰
「生平毁程不识不直一钱,
今日长者为寿,
乃效女儿呫嗫耳语!」
# src: SHIJI 107.70, ed. Zhonghuashuju p. 2849-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p122
# dating: 6220
武安谓灌夫曰︰
「程李俱东西宫卫尉,
今众辱程将军,
仲孺独不为李将军地乎?」
# src: SHIJI 107.71, ed. Zhonghuashuju p. 2849-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p122
# dating: 6220
灌夫曰︰
「今日斩头陷匈,
何知程李乎!」
# src: SHIJI 107.72, ed. Zhonghuashuju p. 2849-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p122f
# dating: 6220
坐乃起更衣,
稍稍去。
魏其侯去,
麾灌夫出。
武安遂怒曰︰
「此吾骄灌夫罪。」
乃令骑留灌夫。
灌夫欲出不得。
# src: SHIJI 107.73, ed. Zhonghuashuju p. 2849-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p123
# dating: 6220
籍福起为谢,
案灌夫项令谢。
夫愈怒,
不肯谢。
# src: SHIJI 107.74, ed. Zhonghuashuju p. 2849-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p123
# dating: 6220
武安乃麾骑缚夫置传舍,
召长史曰︰
「今日召宗室,
有诏。」
劾灌夫骂坐不敬,
系居室。
遂按其前事,
遣吏分曹逐捕诸灌氏支属,
皆得弃市罪。
# src: SHIJI 107.75, ed. Zhonghuashuju p. 2849-2850; Wang Liqi 2277; tr. Watson 1961, Vol 2, p123
# dating: 6220
魏其侯大媿,
为资使宾客请,
莫能解。
武安吏皆为耳目,
诸灌氏皆亡匿,
夫系,
遂不得告言武安阴事。
# src: SHIJI 107.76, ed. Zhonghuashuju p. 2851; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p123
# dating: 6220
魏其锐身为救灌夫。
夫人谏魏其曰︰
「灌将军得罪丞相,
与太后家忤,
宁可救邪?」
# src: SHIJI 107.77, ed. Zhonghuashuju p. 2851; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p123
# dating: 6220
魏其侯曰︰
「侯自我得之,
自我捐之,
无所恨。
且终不令灌仲孺独死,
婴独生。」
# src: SHIJI 107.78, ed. Zhonghuashuju p. 2851; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p123
# dating: 6220
乃匿其家,
窃出上书。
立召入,
具言灌夫醉饱事,
不足诛。
上然之,
赐魏其食,
曰︰
「东朝廷辩之。」
# src: SHIJI 107.79, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p123f
# dating: 6220
魏其之东朝,
盛推灌夫之善,
言其醉饱得过,
乃丞相以他事诬罪之。
武安又盛毁灌夫所为横恣,
罪逆不道。
魏其度不可柰何,
因言丞相短。
# src: SHIJI 107.80, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p124
# dating: 6220
武安曰︰
「天下幸而安乐无事,
蚡得为肺腑,
所好音乐狗马田宅。
# src: SHIJI 107.81, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p124
# dating: 6220
蚡所爱倡优巧匠之属,
不如魏其、灌夫日夜招聚天下豪桀壮士与论议,
腹诽而心谤,
不仰视天而俯画地,
辟倪两宫闲,
幸天下有变,
而欲有大功。
臣乃不知魏其等所为。」
# src: SHIJI 107.82, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p124
# dating: 6220
于是上问朝臣︰
「两人孰是?」
# src: SHIJI 107.83, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p124
# dating: 6220
御史大夫韩安国曰︰
「魏其言灌夫父死事,
身荷戟驰入不测之吴军,
身被数十创,
名冠三军,
此天下壮士,
非有大恶,
争杯酒,
不足引他过以诛也。
魏其言是也。
# src: SHIJI 107.84, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p125
# dating: 6220
丞相亦言灌夫通奸猾,
侵细民,
家累巨万,
横恣颍川,
凌轹宗室,
侵犯骨肉,
此所谓『枝大于本,
胫大于股,
不折必披』,
# src: SHIJI 107.85, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p125
# dating: 6220
丞相言亦是。
唯明主裁之。」
# src: SHIJI 107.86, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p125
# dating: 6220
主爵都尉汲黯是魏其。
内史郑当时是魏其,
后不敢坚对。
余皆莫敢对。
上怒内史曰︰
「公平生数言魏其、武安长短,
今日廷论,
局趣效辕下驹,
吾并斩若属矣。」
# src: SHIJI 107.87, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p125
# dating: 6220
即罢起入,
上食太后。
太后亦已使人候伺,
具以告太后。
# src: SHIJI 107.88, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p125
# dating: 6220
太后怒,
不食,
曰︰
「今我在也,
而人皆藉吾弟,
令我百岁后,
皆鱼肉之矣。
且帝宁能为石人邪!
# src: SHIJI 107.89, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p125
# dating: 6220
此特帝在,
即录录,
设百岁后,
是属宁有可信者乎?」
# src: SHIJI 107.90, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p125
# dating: 6220
上谢曰︰
「俱宗室外家,
故廷辩之。
不然,
此一狱吏所决耳。」
# src: SHIJI 107.91, ed. Zhonghuashuju p. 2851-2852; Wang Liqi 2278; tr. Watson 1961, Vol 2, p126
# dating: 6220
是时郎中令石建为上分别言两人事。
# src: SHIJI 107.92, ed. Zhonghuashuju p. 2853#1; Wang Liqi 2279; tr. Watson 1961, Vol 2, p126
# dating: 6220
武安已罢朝,
出止车门,
召韩御史大夫载,
怒曰︰
「与长孺共一老秃翁,
何为首鼠两端?」
# src: SHIJI 107.93, ed. Zhonghuashuju p. 2853#1; Wang Liqi 2279; tr. Watson 1961, Vol 2, p126
# dating: 6220
韩御史良久谓丞相曰︰
「君何不自喜?
夫魏其毁君,
君当免冠解印绶归,
曰
『臣以肺腑幸得待罪,
固非其任,
魏其言皆是』。
# src: SHIJI 107.94, ed. Zhonghuashuju p. 2853#1; Wang Liqi 2279; tr. Watson 1961, Vol 2, p126
# dating: 6220
如此,
上必多君有让,
不废君。
魏其必内愧,
杜门齰舌自杀。
今人毁君,
君亦毁人,
譬如贾竖女子争言,
何其无大体也!」
# src: SHIJI 107.95, ed. Zhonghuashuju p. 2853#1; Wang Liqi 2279; tr. Watson 1961, Vol 2, p126
# dating: 6220
武安谢罪曰︰
「争时急,
不知出此。」
# src: SHIJI 107.96, ed. Zhonghuashuju p. 2853#2; Wang Liqi 2279; tr. Watson 1961, Vol 2, p126
# dating: 6220
于是上使御史簿责魏其所言灌夫,
颇不雠,
欺谩。
劾系都司空。
# src: SHIJI 107.97, ed. Zhonghuashuju p. 2853#2; Wang Liqi 2279; tr. Watson 1961, Vol 2, p126f
# dating: 6220
孝景时,
魏其常受遗诏,
曰
「事有不便,
以便宜论上」。
及系,
灌夫罪至族,
事日急,
诸公莫敢复明言于上。
魏其乃使昆弟子上书言之,
幸得复召见。
# src: SHIJI 107.98, ed. Zhonghuashuju p. 2853#2; Wang Liqi 2279; tr. Watson 1961, Vol 2, p127
# dating: 6220
书奏上,
而案尚书大行无遗诏。
诏书独藏魏其家,
家丞封。
乃劾魏其矫先帝诏,
罪当弃市。
# src: SHIJI 107.99, ed. Zhonghuashuju p. 2853#2; Wang Liqi 2279; tr. Watson 1961, Vol 2, p127
# dating: 6220
五年十月,
悉论灌夫及家属。
魏其良久乃闻,
闻即恚,
病痱,
不食欲死。
# src: SHIJI 107.100, ed. Zhonghuashuju p. 2853#2; Wang Liqi 2279; tr. Watson 1961, Vol 2, p127
# dating: 6220
或闻上无意杀魏其,
魏其复食,
治病,
议定不死矣。
乃有蜚语为恶言闻上,
故以十二月晦论弃市渭城。
# src: SHIJI 107.101, ed. Zhonghuashuju p. 2854; Wang Liqi 2280; tr. Watson 1961, Vol 2, p127
# dating: 6220
其春,
武安侯病,
专呼服谢罪。
使巫视鬼者视之,
见魏其、灌夫共守,
欲杀之。
竟死。
子恬嗣。
# src: SHIJI 107.102, ed. Zhonghuashuju p. 2854; Wang Liqi 2280; tr. Watson 1961, Vol 2, p127f
# dating: 6220
元朔三年,
武安侯坐衣襜褕入宫,
不敬。
# src: SHIJI 107.103, ed. Zhonghuashuju p. 2855; Wang Liqi 2280; tr. Watson 1961, Vol 2, p128
# dating: 6220
淮南王安谋反觉,
治。
王前朝,
武安侯为太尉,
时迎王至霸上,
# src: SHIJI 107.104, ed. Zhonghuashuju p. 2855; Wang Liqi 2280; tr. Watson 1961, Vol 2, p128
# dating: 6220
谓王曰︰
「上未有太子,
大王最贤,
高祖孙,
即宫车晏驾,
非大王立当谁哉!」
淮南王大喜,
厚遗金财物。
# src: SHIJI 107.105, ed. Zhonghuashuju p. 2855; Wang Liqi 2280; tr. Watson 1961, Vol 2, p128
# dating: 6220
上自魏其时不直武安,
特为太后故耳。
及闻淮南王金事,
上曰︰
「使武安侯在者,
族矣。」
# src: SHIJI 107.106, ed. Zhonghuashuju p. 2856; Wang Liqi 2280; tr. Watson 1961, Vol 2, p128
# dating: 6220
太史公曰:
魏其、武安皆以外戚重,
灌夫用一时决䇲而名显。
魏其之举以吴楚,
武安之贵在日月之际。
# src: SHIJI 107.107, ed. Zhonghuashuju p. 2856; Wang Liqi 2280; tr. Watson 1961, Vol 2, p128
# dating: 6220
然魏其诚不知时变,
灌夫无术而不逊,
两人相翼,
乃成祸乱。
# src: SHIJI 107.108, ed. Zhonghuashuju p. 2856; Wang Liqi 2280; tr. Watson 1961, Vol 2, p128f
# dating: 6220
武安负贵而好权,
杯酒责望,
陷彼两贤。
呜呼哀哉!
迁怒及人,
命亦不延。
众庶不载,
竟被恶言。
呜呼哀哉!
祸所从来矣!
# src: SHIJI 123.1.1 3157; Wang Liqi 2591;Takigawa 2; tr. Watson 1993, Han, vol.2, p.231
# dating: 6220