吴王濞列传第四十六
吴王濞者,
高帝兄刘仲之子也。
高帝已定天下七年,
立刘仲为代王。
而匈奴攻代,
刘仲不能坚守,
弃国亡,
闲行走雒阳,
自归天子。
# src: SHIJI 106.02, ed. Zhonghuashuju p. 2821; Wang Liqi 2249; tr. Watson 1961, Vol 1, p465
# dating: 6220
天子为骨肉故,
不忍致法,
废以为郃阳侯。
# src: SHIJI 106.03, ed. Zhonghuashuju p. 2821; Wang Liqi 2249; tr. Watson 1961, Vol 1, p465
# dating: 6220
高帝十一年秋,
淮南王英布反,
东并荆地,
劫其国兵,
西度淮,
击楚,
高帝自将往诛之。
# src: SHIJI 106.04, ed. Zhonghuashuju p. 2821; Wang Liqi 2249; tr. Watson 1961, Vol 1, p465
# dating: 6220
刘仲子沛侯濞年二十,
有气力,
以骑将从破布军蕲西,会甀,
布走。
# src: SHIJI 106.05, ed. Zhonghuashuju p. 2821; Wang Liqi 2249; tr. Watson 1961, Vol 1, p465f
# dating: 6220
荆王刘贾为布所杀,
无后。
上患吴、会稽轻悍,
无壮王以填之,
诸子少,
乃立濞于沛为吴王,
王三郡五十三城。
# src: SHIJI 106.06, ed. Zhonghuashuju p. 2821; Wang Liqi 2249; tr. Watson 1961, Vol 1, p466
# dating: 6220
已拜受印,
高帝召濞相之,
谓曰︰
「若状有反相。」
心独悔,
业已拜,
因拊其背,
告曰︰
「汉后五十年东南有乱者,
岂若邪?
# src: SHIJI 106.07, ed. Zhonghuashuju p. 2821; Wang Liqi 2249; tr. Watson 1961, Vol 1, p466
# dating: 6220
然天下同姓为一家也,慎无反!」
濞顿首曰︰
「不敢。」
# src: SHIJI 106.08, ed. Zhonghuashuju p. 2822; Wang Liqi 2250; tr. Watson 1961, Vol 1, p466
# dating: 6220
会孝惠、高后时,
天下初定,
郡国诸侯各务自拊循其民。
吴有豫章郡铜山,
濞则招致天下亡命者
益盗铸钱,
煮海水为盐,
以故无赋,
国用富饶。
# src: SHIJI 106.09, ed. Zhonghuashuju p. 2823; Wang Liqi 2250; tr. Watson 1961, Vol 1, p466
# dating: 6220
孝文时,
吴太子入见,
得侍皇太子饮博。
# src: SHIJI 106.10, ed. Zhonghuashuju p. 2i23; Wang Liqi 2250; tr. Watson 1961, Vol 1, p466f
# dating: 6220
吴太子师傅皆楚人,
轻悍,
又素骄,
博,
争道,
不恭,
皇太子引博局提吴太子,
杀之。
# src: SHIJI 106.11, ed. Zhonghuashuju p. 2823; Wang Liqi 2250; tr. Watson 1961, Vol 1, p467
# dating: 6220
于是遣其丧归葬。
至吴,
吴王愠曰︰
「天下同宗,
死长安即葬长安,
何必来葬为!」
复遣丧之长安葬。
# src: SHIJI 106.12 2823; Wang Liqi 2250; tr. Watson 1961, Vol 1, p467
# dating: 6220
吴王由此稍失藩臣之礼,
称病不朝。
京师知其以子故称病不朝,
验问实不病,
诸吴使来,
辄系责治之。
吴王恐,
为谋滋甚。
# src: SHIJI 106.13, ed. Zhonghuashuju p. 2823; Wang Liqi 2250; tr. Watson 1961, Vol 1, p467
# dating: 6220
及后使人为秋请,
上复责问吴使者,
使者对曰:
「王实不病,
汉系治使者数辈,
以故遂称病。
且夫『察见渊中鱼,
不祥』。
# src: SHIJI 106.14, ed. Zhonghuashuju p. 2823; Wang Liqi 2250; tr. Watson 1961, Vol 1, p467
# dating: 6220
今王始诈病,
及觉,
见责急,
愈益闭,
恐上诛之,
计乃无聊。
唯上弃之而与更始。」
# src: SHIJI 106.15, ed. Zhonghuashuju p. 2823; Wang Liqi 2250; tr. Watson 1961, Vol 1, p467f
# dating: 6220
于是天子乃赦吴使者归之,
而赐吴王几杖,
老,
不朝。
吴得释其罪,
谋亦益解。
然其居国以铜盐故,
百姓无赋。
# src: SHIJI 106.16, ed. Zhonghuashuju p. 2823; Wang Liqi 2250; tr. Watson 1961, Vol 1, p468
# dating: 6220
卒践更,
辄与平贾。
岁时存问茂材,
赏赐闾里。
佗郡国吏欲来捕亡人者,
讼共禁弗予。
如此者四十余年,
以故能使其众。
# src: SHIJI 106.17, ed. Zhonghuashuju p. 2824-2825; Wang Liqi 2251; tr. Watson 1961, Vol 1, p468
# dating: 6220
鼌错为太子家令,
得幸太子,
数从容言吴过可削。
数上书说孝文帝,
文帝宽,
不忍罚,
以此吴日益横。
# src: SHIJI 106.18, ed. Zhonghuashuju p. 2824-2825; Wang Liqi 2251; tr. Watson 1961, Vol 1, p468
# dating: 6220
及孝景帝即位,
错为御史大夫,
说上曰︰
「昔高帝初定天下,
昆弟少,
诸子弱,
大封同姓,
故王孼子悼惠王王齐七十余城,
庶弟元王王楚四十余城,
兄子濞王吴五十余城:
# src: SHIJI 106.19, ed. Zhonghuashuju p. 2824-2825; Wang Liqi 2251; tr. Watson 1961, Vol 1, p468f
# dating: 6220
封三庶孼,
分天下半。
今吴王前有太子之
郄,
诈称病不朝,
于古法当诛,
文帝弗忍,
因赐几杖。
德至厚,
当改过自新。
# src: SHIJI 106.20, ed. Zhonghuashuju p. 2824-2825; Wang Liqi 2251; tr. Watson 1961, Vol 1, p469
# dating: 6220
乃益骄溢,
即山铸钱,
煮海水为盐,
诱天下亡人,
谋作乱。
今削之亦反,
不削之亦反。
# src: SHIJI 106.21, ed. Zhonghuashuju p. 2824-2825; Wang Liqi 2251; tr. Watson 1961, Vol 1, p469
# dating: 6220
削之,
其反亟,
祸小;
不削,
反迟,
祸大。」
# src: SHIJI 106.22, ed. Zhonghuashuju p. 2824-2825; Wang Liqi 2251; tr. Watson 1961, Vol 1, p469
# dating: 6220
三年冬,
楚王朝,
鼌错因言楚王戊往年为薄太后服,
私奸服舍,
请诛之。
诏赦,
罚削东海郡。
因削吴之豫章郡、会稽郡。
# src: SHIJI 106.23, ed. Zhonghuashuju p. 2824-2825; Wang Liqi 2251; tr. Watson 1961, Vol 1, p469
# dating: 6220
及前二年赵王有罪,
削其河闲郡。
胶西王卬以卖爵有奸,
削其六县。
# src: SHIJI 106.24, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p469
# dating: 6220
汉廷臣方议削吴。
吴王濞恐削地无已,
因以此发谋,
欲举事。
# src: SHIJI 106.25, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p469f
# dating: 6220
念诸侯无足与计谋者,
闻胶西王勇,
好气,
喜兵,
诸齐皆惮畏,
于是乃使中大夫应高誂胶西王。
# src: SHIJI 106.26, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p470
# dating: 6220
无文书,
口报曰︰
「吴王不肖,
有宿夕之忧,
不敢自外,
使喻其驩心。」
王曰︰
「何以教之?」
# src: SHIJI 106.27, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p470
# dating: 6220
高曰︰
「今者主上兴于奸,
饰于邪臣,
好小善,
听谗贼,
擅变更律令,
侵夺诸侯之地,
征求滋多,
诛罚良善,
日以益甚。
# src: SHIJI 106.28, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p470
# dating: 6220
里语有之,
『舐穅及米』。
吴与胶西,
知名诸侯也,
一时见察,
恐不得安肆矣。
# src: SHIJI 106.29, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p470
# dating: 6220
吴王身有内病,
不能朝请二十余年,
尝患见疑,
无以自白,
今胁肩累足,
犹惧不见释。
窃闻大王以爵事有适,
所闻诸侯削地,
罪不至此,
此恐不得削地而已。」
# src: SHIJI 106.30, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p470
# dating: 6220
王曰︰
「然,
有之。
子将柰何?」
# src: SHIJI 106.31, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p470f
# dating: 6220
高曰︰
「同恶相助,
同好相留,
同情相成,
同欲相趋,
同利相死。
今吴王自以为与大王同忧,
愿因时循理,
弃躯以除患害于天下,
亿亦可乎?」
# src: SHIJI 106.32, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p471
# dating: 6220
王瞿然骇曰︰
「寡人何敢如是?
今主上虽急,
固有死耳,
安得不戴?」
# src: SHIJI 106.33, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p471
# dating: 6220
高曰︰
「御史大夫鼌错,
荧惑天子,
侵夺诸侯,
蔽忠塞贤,
朝廷疾怨,
诸侯皆有倍畔之意,
# src: SHIJI 106.34, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p471
# dating: 6220
人事极矣。
彗星出,
蝗虫数起,
此万世一时,
而愁劳圣人之所以起也。
# src: SHIJI 106.35, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p471
# dating: 6220
故吴王欲内以鼌错为讨,
外随大王后车,
彷徉天下,
所乡者降,
所指者下,
天下莫敢不服。
# src: SHIJI 106.36, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p471
# dating: 6220
大王诚幸而许之一言,
则吴王率楚王略函谷关,
守荥阳敖仓之粟,
距汉兵。
治次舍,
须大王。
大王有幸而临之,
则天下可并,
两主分割,
不亦可乎?」
# src: SHIJI 106.37, ed. Zhonghuashuju p. 2825-2826; Wang Liqi 2252; tr. Watson 1961, Vol 1, p471
# dating: 6220
王曰︰
「善。」
高归报吴王,
吴王犹恐其不与,
乃身自为使,
使于胶西,
面结之。
# src: SHIJI 106.38, ed. Zhonghuashuju p. 2827#1; Wang Liqi 2253; tr. Watson 1961, Vol 1, p471f
# dating: 6220
胶西群臣或闻王谋,
谏曰:
「承一帝,
至乐也。
今大王与吴西乡,
弟令事成,
两主分争,
患乃始结。
# src: SHIJI 106.39, ed. Zhonghuashuju p. 2827#1; Wang Liqi 2253; tr. Watson 1961, Vol 1, p472
# dating: 6220
诸侯之地不足为汉郡什二,
而为畔逆以忧太后,
非长策也。」
# src: SHIJI 106.40, ed. Zhonghuashuju p. 2827#1; Wang Liqi 2253; tr. Watson 1961, Vol 1, p472
# dating: 6220
王弗听。
遂发使约齐、
菑川、
胶东、
济南、济北,
皆许诺,
而曰「城阳景王有义,
攻诸吕,
勿与,
事定分之耳」。
# src: SHIJI 106.41, ed. Zhonghuashuju p. 2827#2; Wang Liqi 2253; tr. Watson 1961, Vol 1, p472
# dating: 6220
诸侯既新削罚,
振恐,
多怨鼌错。
及削吴会稽、豫章郡书至,
则吴王先起兵,
胶西正月丙午诛汉吏二千石以下,
胶东、
菑川、
济南、楚、赵亦然,
遂发兵西。
# src: SHIJI 106.42, ed. Zhonghuashuju p. 2827#2; Wang Liqi 2253; tr. Watson 1961, Vol 1, p472f
# dating: 6220
齐王后悔,
饮药自杀,
畔约。
济北王城坏未完,
其郎中令劫守其王,
不得发兵。
胶西为渠率,
胶东、
菑川、济南共攻围临菑。
赵王遂亦反,
阴使匈奴与连兵。
# src: SHIJI 106.43, ed. Zhonghuashuju p. 2827#2; Wang Liqi 2253; tr. Watson 1961, Vol 1, p473
# dating: 6220
七国之发也,
吴王悉其士卒,
下令国中曰︰
「寡人年六十二,
身自将。
少子年十四,
亦为士卒先。
诸年上与寡人比,
下与少子等者,
皆发。」
# src: SHIJI 106.44, ed. Zhonghuashuju p. 2i27#2; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p473
# dating: 6220
发二十余万人。
南使闽越、东越,
东越亦发兵从。
# src: SHIJI 106.45, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p473
# dating: 6220
孝景帝三年正月甲子,
初起兵于广陵。
西涉淮,
因并楚兵。
# src: SHIJI 106.46, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p473
# dating: 6220
发使遗诸侯书曰︰
「吴王刘濞敬问胶西王、
胶东王、
菑川王、
济南王、
赵王、
楚王、
淮南王、
衡山王、
庐江王、故长沙王子:
幸教寡人!
# src: SHIJI 106.47, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p473
# dating: 6220
以汉有贼臣,
无功天下,
侵夺诸侯地,
使吏劾系讯治,
以僇辱之为故,
不以诸侯人君礼遇刘氏骨肉,
绝先帝功臣,
进任奸宄,
诖乱天下,
欲危社稷。
# src: SHIJI 106.48, ed. Zhonghuashuju p. 2i28-2i29; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p473
# dating: 6220
陛下多病志失,
不能省察。
欲举兵诛之,
谨闻教。
# src: SHIJI 106.49, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p473f
# dating: 6220
敝国虽狭,
地方三千里;
人虽少,
精兵可具五十万。
寡人素事南越三十余年,
其王君皆不辞分其卒以随寡人,
又可得三十余万。
寡人虽不肖,
愿以身从诸王。
# src: SHIJI 106.50, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2929; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p474
# dating: 6220
越直长沙者,
因王子定长沙以北,
西走蜀、汉中。
告越、
楚王、淮南三王,
与寡人西面;
齐诸王与赵王定河闲、河内,
或入临晋关,
或与寡人会雒阳;
# src: SHIJI 106.51, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p474
# dating: 6220
燕王、赵王固与胡王有约,
燕王北定代、云中,
抟胡众入萧关,
走长安,
匡正天子,
以安高庙。
愿王勉之。
# src: SHIJI 106.52, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p474
# dating: 6220
楚元王子、淮南三王或不沐洗十余年,
怨入骨髓,
欲一有所出之久矣,
寡人未得诸王之意,
未敢听。
今诸王苟能存亡继绝,
振弱伐暴,
以安刘氏,
社稷之所愿也。
# src: SHIJI 106.53, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p474
# dating: 6220
敝国虽贫,
寡人节衣食之用,
积金钱,
修兵革,
聚谷食,
夜以继日,
三十余年矣。
凡为此,
愿诸王勉用之。
# src: SHIJI 106.54, ed. Zhonghuashuju p. 2i28-2i29; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p474f
# dating: 6220
能斩捕大将者,
赐金五千斤,
封万户;
列将,
三千斤,
封五千户;
裨将,
二千斤,
封二千户;
# src: SHIJI 106.55, ed. Zhonghuashuju p. 2i28-2i29; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p475
# dating: 6220
二千石,
千斤,
封千户;
千石,
五百斤,
封五百户:
皆为列侯。
# src: SHIJI 106.56, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p475
# dating: 6220
其以军若城邑降者,
卒万人,
邑万户,
如得大将;
人户五千,
如得列将;
人户三千,
如得裨将;
人户千,
如得二千石;
# src: SHIJI 106.57, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p475
# dating: 6220
其小吏皆以差次受爵金。
佗封赐皆倍军法。
其有故爵邑者,
更益勿因。
愿诸王明以令士大夫,
弗敢欺也。
# src: SHIJI 106.58, ed. Zhonghuashuju p. 2828-2829; Wang Liqi 2254; tr. Watson 1961, Vol 1, p475
# dating: 6220
寡人金钱在天下者往往而有,
非必取于吴,
诸王日夜用之弗能尽。
有当赐者告寡人,
寡人且往遗之。
敬以闻。」
# src: SHIJI 106.59, ed. Zhonghuashuju p. 2i30-2i31; Wang Liqi 2255; tr. Watson 1961, Vol 1, p475
# dating: 6220
七国反书闻天子,
天子乃遣太尉条侯周亚夫将三十六将军,
往击吴楚;
遣曲周侯郦寄击赵;
将军栾布击齐;
大将军窦婴屯荥阳,
监齐赵兵。
# src: SHIJI 106.60, ed. Zhonghuashuju p. 2i30-2i31; Wang Liqi 2255; tr. Watson 1961, Vol 1, p475f
# dating: 6220
吴楚反书闻,
兵未发,
窦婴未行,
言故吴相袁盎。
盎时家居,
诏召入见。
上方与鼌错调兵笇军食,
# src: SHIJI 106.61, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2255; tr. Watson 1961, Vol 1, p476
# dating: 6220
上问袁盎曰︰
「君尝为吴相,
知吴臣田禄伯为人乎?
今吴楚反,
于公何如?」
# src: SHIJI 106.62, ed. Zhonghuashuju p. 2i30-2i31; Wang Liqi 2255; tr. Watson 1961, Vol 1, p476
# dating: 6220
对曰︰
「不足忧也,
今破矣。」
# src: SHIJI 106.63, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p476
# dating: 6220
上曰︰
「吴王即山铸钱,
煮海水为盐,
诱天下豪桀,
白头举事。
若此,
其计不百全,
岂发乎?
何以言其无能为也?」
# src: SHIJI 106.64, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p476
# dating: 6220
袁盎对曰︰
「吴有铜盐利则有之,
安得豪桀而诱之!
诚令吴得豪桀,
亦且辅王为义,
不反矣。
吴所诱皆无赖子弟,
亡命铸钱奸人,
故相率以反。」
# src: SHIJI 106.65, ed. Zhonghuashuju p. 2i30-2i31; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p476
# dating: 6220
鼌错曰︰
「袁盎策之善。」
上问曰︰
「计安出?」
盎对曰︰
「愿屏左右。」
上屏人,
独错在。
# src: SHIJI 106.66, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p476
# dating: 6220
盎曰︰
「臣所言,
人臣不得知也。」
乃屏错。
错趋避东厢,
恨甚。
# src: SHIJI 106.67, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p476f
# dating: 6220
上卒问盎,
盎对曰︰
「吴楚相遗书,
曰
『高帝王子弟各有分地,
今贼臣鼌错擅适过诸侯,
削夺之地』。
故以反为名,
西共诛鼌错,
复故地而罢。
# src: SHIJI 106.68, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p477
# dating: 6220
方今计独斩鼌错,
发使赦吴楚七国,
复其故削地,
则兵可无血刃而俱罢。」
# src: SHIJI 106.69, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p477
# dating: 6220
于是上嘿然良久,
曰︰
「顾诚何如,
吾不爱一人以谢天下。」
盎曰︰
「臣愚计无出此,
愿上孰计之。」
# src: SHIJI 106.70, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p477
# dating: 6220
乃拜盎为太常,
吴王弟子德侯为宗正。
盎装治行。
后十余日,
上使中尉召错,
绐载行东巿。
错衣朝衣斩东巿。
则遣袁盎奉宗庙,
宗正辅亲戚,
使告吴如盎策。
# src: SHIJI 106.71, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p477
# dating: 6220
至吴,
吴楚兵已攻梁壁矣。
宗正以亲故,
先入见,
谕吴王使拜受诏。
吴王闻袁盎来,
亦知其欲说己,
笑而应曰︰
「我已为东帝,
尚何谁拜?」
# src: SHIJI 106.72, ed. Zhonghuashuju p. 2830-2831; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p477f
# dating: 6220
不肯见盎而留之军中,
欲劫使将。
盎不肯,
使人围守,
且杀之,
盎得夜出,
步亡去,
走梁军,
遂归报。
# src: SHIJI 106.73, ed. Zhonghuashuju p. 2831-2832; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p478
# dating: 6220
条侯将乘六乘传,
会兵荣阳。
# src: SHIJI 106.74, ed. Zhonghuashuju p. 2831-2832; Wang Liqi 2256; tr. Watson 1961, Vol 1, p478
# dating: 6220
至雒阳,
见剧孟,
喜曰︰
「七国反,
吾乘传至此,
不自意全。
又以为诸侯已得剧孟,
剧孟今无动。
吾据荥阳,
以东无足忧者。」
# src: SHIJI 106.75, ed. Zhonghuashuju p. 2831-2832; Wang Liqi 2256f; tr. Watson 1961, Vol 1, p478
# dating: 6220
至淮阳,
问父绛侯故客邓都尉曰︰
「策安出?」
客曰︰
「吴兵锐甚,
难与争锋。
楚兵轻,
不能久。
# src: SHIJI 106.76, ed. Zhonghuashuju p. 2831-2832; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p478
# dating: 6220
方今为将军计,
莫若引兵东北壁昌邑,
以梁委吴,
吴必尽锐攻之。
将军深沟高垒,
使轻兵绝淮泗口,
塞吴饟道。
彼吴梁相敝而粮食竭,
乃以全彊制其罢极,
破吴必矣。」
# src: SHIJI 106.77, ed. Zhonghuashuju p. 2831-2832; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p478
# dating: 6220
条侯曰︰
「善。」
从其策,
遂竖壁昌邑南,
轻兵绝吴饟道。
# src: SHIJI 106.78, ed. Zhonghuashuju p. 2832; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p479
# dating: 6220
吴王之初发也,
吴臣田禄伯为大将军。
田禄伯曰︰
「兵屯聚而西,
无佗奇道,
难以就功。
# src: SHIJI 106.79, ed. Zhonghuashuju p. 2832; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p479
# dating: 6220
臣愿得五万人,
别循江淮而上,
收淮南、长沙,
入武关,
与大王会,
此亦一奇也。」
# src: SHIJI 106.79, ed. Zhonghuashuju p. 2832; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p479
# dating: 6220
臣愿得五万人,
别循江淮而上,
收淮南、长沙,
入武关,
与大王会,
此亦一奇也。」
# src: SHIJI 106.80, ed. Zhonghuashuju p. 2832; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p479
# dating: 6220
吴王太子谏曰︰
「王以反为名,
此兵难以藉人,
藉人亦且反王,
柰何?
且擅兵而别,
多佗利害,
未可知也,
徒自损耳。」
吴王即不许田禄伯。
# src: SHIJI 106.i1, ed. Zhonghuashuju p. 2832-2833; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p479
# dating: 6220
吴少将桓将军说王曰︰
「吴多步兵,
步兵利险,
汉多车骑,
车骑利平地。
# src: SHIJI 106.i2, ed. Zhonghuashuju p. 2832-2833; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p479
# dating: 6220
愿大王所过城邑不下,
直弃去,
疾西据雒阳武库,
食敖仓粟,
阻山河之险以令诸侯,
虽毋入关,
天下固已定矣。
# src: SHIJI 106.i3, ed. Zhonghuashuju p. 2832-2833; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p479
# dating: 6220
即大王徐行,
留下城邑,
汉军车骑至,
驰入梁楚之郊,
事败矣。」
# src: SHIJI 106.i4, ed. Zhonghuashuju p. 2832-2833; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p479f
# dating: 6220
吴王问诸老将,
老将曰︰
「此少年推锋之计可耳,
安知大虑乎!」
于是王不用桓将军计。
# src: SHIJI 106.85, ed. Zhonghuashuju p. 2832-2833; Wang Liqi 2257; tr. Watson 1961, Vol 1, p480
# dating: 6220
吴王专并将其兵,
未度淮,
诸宾客皆得为将,
校尉、候、司马,
独周丘不得用。
周丘者,
下邳人,
亡命吴,
酤酒无行,
吴王濞薄之,
弗任。
# src: SHIJI 106.86, ed. Zhonghuashuju p. 2832-2833; Wang Liqi 2257f; tr. Watson 1961, Vol 1, p480
# dating: 6220
周丘上谒,
说王曰︰
「臣以无能,
不得待罪行闲。
臣非敢求有所将,
愿得王一汉节,
必有以报王。」
王乃予之。
周丘得节,
夜驰入下邳。
# src: SHIJI 106.87, ed. Zhonghuashuju p. 2832-2833; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p480
# dating: 6220
下邳时闻吴反,
皆城守。
至传舍,
召令。
令入户,
使从者以罪斩令。
# src: SHIJI 106.88, ed. Zhonghuashuju p. 2832-2833; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p480
# dating: 6220
遂召昆弟所善豪吏告曰︰
「吴反兵且至,
至,
屠下邳不过食顷。
今先下,
家室必完,
能者封侯矣。」
出乃相告,
下邳皆下。
# src: SHIJI 106.89, ed. Zhonghuashuju p. 2833; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p480
# dating: 6220
周丘一夜得三万人,
使人报吴王,
遂将其兵北略城邑。
# src: SHIJI 106.90, ed. Zhonghuashuju p. 2833; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p480f
# dating: 6220
比至城阳,
兵十余万,
破城阳中尉军。
闻吴王败走,
自度无与共成功,
即引兵归下邳。
未至,
疽发背死。
# src: SHIJI 106.91, ed. Zhonghuashuju p. 2833-2834; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p481
# dating: 6220
二月中,
吴王兵既破,
败走,
于是天子制诏将军曰︰
「盖闻为善者,
天报之以福;
为非者,
天报之以殃。
# src: SHIJI 106.92, ed. Zhonghuashuju p. 2833-2834; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p481
# dating: 6220
高皇帝亲表功德,
建立诸侯,
幽王、悼惠王绝无后,
孝文皇帝哀怜加惠,
王幽王子遂、悼惠王子卬等,
令奉其先王宗庙,
为汉藩国,
德配天地,
明并日月。
# src: SHIJI 106.93, ed. Zhonghuashuju p. 2833-2834; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p481
# dating: 6220
吴王濞倍德反义,
诱受天下亡命辠人,
乱天下币,
称病不朝二十余年,
有司数请濞罪,
孝文皇帝宽之,
欲其改行为善。
# src: SHIJI 106.94, ed. Zhonghuashuju p. 2833-2834; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p481
# dating: 6220
今乃与楚王戊、
赵王遂、
胶西王卬、
济南王辟光、
菑川王贤、胶东王雄渠约从反,
为逆无道,
起兵以危宗庙,
贼杀大臣及汉使者,
迫劫万民,
夭杀无罪,
烧残民家,
掘其丘冢,
甚为暴虐。
# src: SHIJI 106.95, ed. Zhonghuashuju p. 2833-2834; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p481f
# dating: 6220
今卬等又重逆无道,
烧宗庙,
卤御物,
朕甚痛之。
朕素服避正殿,
将军其劝士大夫击反虏。
# src: SHIJI 106.96, ed. Zhonghuashuju p. 2833-2834; Wang Liqi 2258; tr. Watson 1961, Vol 1, p482
# dating: 6220
击反虏者,
深入多杀为功,
斩首捕虏比三百石以上者皆杀之,
无有所置。
敢有议诏及不如诏者,
皆要斩。」
# src: SHIJI 106.97, ed. Zhonghuashuju p. 2834; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p482
# dating: 6220
初,
吴王之度淮,
与楚王遂西败棘壁,
乘胜前,
锐甚。
梁孝王恐,
遣六将军击吴,
又败梁两将,
士卒皆还走梁。
# src: SHIJI 106.98, ed. Zhonghuashuju p. 2834; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p4i2
# dating: 6220
梁数使使报条侯求救,
条侯不许。
又使使恶条侯于上,
上使人告条侯救梁,
复守便宜不行。
梁使韩安国及楚死事相弟张羽为将军,
乃得颇败吴兵。
# src: SHIJI 106.99, ed. Zhonghuashuju p. 2834; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p4i2
# dating: 6220
吴兵欲西,
梁城守坚,
不敢西,
即走条侯军,
会下邑。
欲战,
条侯壁,
不肯战。
# src: SHIJI 106.100, ed. Zhonghuashuju p. 2834; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p4i2
# dating: 6220
吴粮绝,
卒饥,
数挑战,
遂夜犇条侯壁,
惊东南。
条侯使备西北,
果从西北入。
吴大败,
士卒多饥死,
乃畔散。
# src: SHIJI 106.101, ed. Zhonghuashuju p. 2834; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p483
# dating: 6220
于是吴王乃与其麾下壮士数千人夜亡去,
度江走丹徒,
保东越。
东越兵可万余人,
乃使人收聚亡卒。
# src: SHIJI 106.102, ed. Zhonghuashuju p. 2834; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p483
# dating: 6220
汉使人以利啗东越,
东越即绐吴王,
吴王出劳军,
即使人鏦杀吴王,
盛其头,
驰传以闻。
吴王子子华、子驹亡走闽越。
# src: SHIJI 106.103, ed. Zhonghuashuju p. 2834; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p483
# dating: 6220
吴王之弃其军亡也,
军遂溃,
往往稍降太尉、梁军。
楚王戊军败,
自杀。
# src: SHIJI 106.104 2835-2836; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p483
# dating: 6220
三王之围齐临菑也,
三月不能下。
汉兵至,
胶西、
胶东、菑川王各引兵归。
# src: SHIJI 106.105, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p483
# dating: 6220
胶西王乃袒跣,
席槀,
饮水,
谢太后。
# src: SHIJI 106.106, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p483
# dating: 6220
王太子德曰︰
「汉兵远,
臣观之已罢,
可袭,
愿收大王余兵击之,
击之不胜,
乃逃入海,
未晚也。」
# src: SHIJI 106.107, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p483
# dating: 6220
王曰︰
「吾士卒皆已坏,
不可发用。」
弗听。
# src: SHIJI 106.108, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p483f
# dating: 6220
汉将弓高侯穨当遗王书曰︰
「奉诏诛不义,
降者赦其罪,
复故;
不降者灭之。
王何处,
须以从事。」
# src: SHIJI 106.109, ed. Zhonghuashuju p. 2i35-2i36; Wang Liqi 2259; tr. Watson 1961, Vol 1, p4i4
# dating: 6220
王肉袒叩头汉军壁,
谒曰︰
「臣卬奉法不谨,
惊骇百姓,
乃苦将军远道至于穷国,
敢请菹醢之罪。」
# src: SHIJI 106.110, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2259f; tr. Watson 1961, Vol 1, p484
# dating: 6220
弓高侯执金鼓见之,
曰:
「王苦军事,
愿闻王发兵状。」
# src: SHIJI 106.111, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p4i4
# dating: 6220
王顿首膝行对曰︰
「今者,
鼌错天子用事臣,
变更高皇帝法令,
侵夺诸侯地。
# src: SHIJI 106.112, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p4i4
# dating: 6220
卬等以为不义,
恐其败乱天下,
七国发兵,
且以诛错。
今闻错已诛,
卬等谨以罢兵归。」
# src: SHIJI 106.113, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p4i4
# dating: 6220
将军曰︰
「王苟以错不善,
何不以闻?
及乃未有诏虎符,
擅发兵击义国。
以此观之,
意非欲诛错也。」
乃出诏书为王读之。
# src: SHIJI 106.114, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p4i4f
# dating: 6220
读之讫,
曰︰
「王其自图。」
王曰︰
「如卬等死有余罪。」
遂自杀。
太后、太子皆死。
胶东、
菑川、济南王皆死,
国除,
纳于汉。
# src: SHIJI 106.115, ed. Zhonghuashuju p. 2835-2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p485
# dating: 6220
郦将军围赵十月而下之,
赵王自杀。
济北王以劫故,
得不诛,
徙王菑川。
# src: SHIJI 106.116, ed. Zhonghuashuju p. 2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p485
# dating: 6220
初,
吴王首反,
并将楚兵,
连齐赵。
正月起兵,
三月皆破,
独赵后下。
# src: SHIJI 106.117, ed. Zhonghuashuju p. 2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p485
# dating: 6220
复置元王少子平陆侯礼为楚王,
续元王后。
徙汝南王非王吴故地,
为江都王。
# src: SHIJI 106.118, ed. Zhonghuashuju p. 2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p485
# dating: 6220
太史公曰:
吴王之王,
由父省也。
能薄赋敛,
使其众,
以擅山海利。
# src: SHIJI 106.119, ed. Zhonghuashuju p. 2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p485
# dating: 6220
逆乱之萌,
自其子兴。
争技发难,
卒亡其本;
亲越谋宗,
竟以夷陨。
鼌错为国远虑,
祸反近身。
袁盎权说,
初宠后辱。
# src: SHIJI 106.120, ed. Zhonghuashuju p. 2836; Wang Liqi 2260; tr. Watson 1961, Vol 1, p485f
# dating: 6220
故古者诸侯地不过百里,
山海不以封。
「毋亲夷狄,
以疏其属」,
盖谓吴邪?
「毋为权首,
反受其咎」,
岂盎、错邪?
# src: SHIJI 107.01, ed. Zhonghuashuju p. 2839#1; Wang Liqi 2269; tr. Watson 1961, Vol 2, p109
# dating: 6220